Question — Bontempi, Palladium Theologicum V · from Schola Thomistica
Question VI: On the obligation that results from a valid contract
The general rule among the Doctors is this. A contract validly celebrated begets a natural obligation in the forum of conscience (forum Poli), such that one party cannot withdraw from it in conscience. So the Doctors commonly hold with D. Bonaventure in 4. dist. 27. et sequentibus, passim.
De obligatione, quae resultat ex valido Contractu.
Regula generalis est apud Doctores. Contractus valide celebratus parit naturalem obligationem in foro Poli, ita ut una pars non possit ab ea recedere in conscientia. Ita communiter Doctores cum D. Bonavent. in 4. dist. 27. et sequentibus, passim.
I said validly celebrated, because contracts are often prohibited by positive law, or commanded with such solemnity, without which they are void, as Suarez notes lib. 5. de Legibus, cap. 24. Salas disp. 16. sect. 4. Bonacina disp. 1. quaest. 1. puncto 7. §. 5.
Dixi valide celebratus, quia saepe contractus prohibentur a iure positivo, vel praecipiuntur tali solemnitate, sine qua irriti sunt, ut advertit Suarez lib. 5. de Legibus, cap. 24. Salas disp. 16. sect. 4. Bonacina disp. 1. quaest. 1. puncto 7. §. 5.
If the positive law does not render persons incapable, but simply invalidates a contract made without such solemnity, then it is disputed: whether it has force in the forum of conscience.
Si lex positiva non reddat personas inhabiles, sed simpliciter irritet contractum factum sine tali solemnitate, tunc disputatur: an in foro Poli valeat.
The common opinion teaches that it does not. So Suarez, Salas, and Bonacina alleged above, Azor part. 3. lib. 6. cap. 9. Fagundez lib. 1. cap. 4. de contract. num. 7.
Communis sententia docet, non valere. Ita Suarez, Salas, et Bonacina allegati, Azor part. 3. lib. 6. cap. 9. Fagundez lib. 1. cap. 4. de contract. num. 7.
The reason of D. Bonav. in 4. dist. 28. quaest. 5. is, because the common and public good naturally preponderates over the private; but often, to avoid inconveniences, the civil law intervenes. See the Holy Doctor in corpore, et ad 1. where, I think, he adduces the incapacity of persons as a partial example of those things which law is wont to decree for invalidating contracts.
Ratio D. Bonav. in 4. dist. 28. quaest. 5. est, quia bonum commune, et publicum naturaliter praeponderat privato; saepe autem ad evitanda inconvenientia lex civilis subintrat. Vide S. Doctorem in corpore, et ad 1. ubi, ut reor, affert inhabilitationem personarum in exemplum partiale eorum, quae solet ius decernere ad irritandos contractus.
Where he also seems to teach that not all acts, or omissions, forbidden by law, invalidate contracts. A striking sign of invalidity is this, if the law says: let it be void ipso iure, or facto. See Suarez lib. 5. de legibus, cap. 26. et 32. Bonacina de contract. disp. 3. quaest. 1. puncto 3. Likewise if the law says, they cannot contract. So Sanchez lib. 6. decal. cap. 12. num. 10. et lib. 6. de matrim. disp. 38. num. 20. and Fagundez teaches that this opinion is already most common lib. 1. cap. 4. num. 11.
Ubi etiam videtur docere, non omnes actus, vel omissiones, a lege vetitas, irritare contractus. Signum autem invaliditatis insigne est, si lex dicat; ipso iure, vel facto, sit irritus. Vide Suarez lib. 5. de legibus, cap. 26. et 32. Bonacina de contract. disp. 3. quaest. 1. puncto 3. Similiter si lex dicat, non possint contrahere. Ita Sanchez lib. 6. decal. cap. 12. num. 10. et lib. 6. de matrim. disp. 38. num. 20. et hanc sententiam iam communissimam esse docet Fagundez lib. 1. cap. 4. num. 11.
But if the law decrees something, supposing a contract already made, it is not judged to invalidate it. So Suarez lib. 5. cap. 32. as if it be decreed that from such a sale the gabel tax be paid, otherwise that contract be void.
Quod si lex decernat aliquid, supponens contractum iam factum, non censetur irritare. Ita Suarez lib. 5. cap. 32. ut si decernatur ex tali venditione solutio gabellae, alioqui sit irritus ille contractus.
You will ask: whether when the law invalidates contracts out of a presumption of fraud, they are valid where there was no fraud.
Quaeres: an quando lex irritat contractus ex praesumptione fraudis, sint validi, ubi non fuerit fraus.
It is answered: if the Law invalidates absolutely out of the presumption that fraud could underlie them when done otherwise, they will always be void; for the Law, speaking absolutely, must be taken absolutely, ex Leg. pretio, ff. de publican. Leg. 1. §. et generaliter, ff. de legatis, prae- stand. Leg. 1. §. quod autem, ff. de aleatoribus, Menochius cons. 74. The reason is, because the root is commonly bad, as the Holy Doctor notes in speculo animae, cap. 2. §. Quartus fructus rapina. And in this manner the invalidations of contracts are commonly done.
Respondetur; si Lex absolute irritat ex praesumptione, quod in eis aliter factis possit subesse fraus, erunt semper irriti; Lex enim absolute loquens, absolute est accipienda, ex Leg. pretio, ff. de publican. Leg. 1. §. et generaliter, ff. de legatis, prae- stand. Leg. 1. §. quod autem, ff. de aleatoribus, Menochius cons. 74. Ratio est, quia radix est mala communiter, ut notat S. Doctor in speculo animae, cap. 2. §. Quartus fructus rapina. Et hoc modo communiter fiunt irritationes contractuum.
ADVERTE (take note), however, that often from contracts there results an eviction, which is the loss of a just title by which one possessed another's property.
ADVERTE tamen, saepe e contractibus resultare evictionem, quae est amissio iusti tituli, quo quis rem alienam possidebat.
OBSERVANDUM (to be observed) also, that there are many obligations for avoiding culpable negligence. Now there is one gross (lata) fault; another light (levis); another most light (levissima). Some add a widest (latissima) one, which is Dolo (fraud), as Barr. notes in Leg. Quod Nerva, ff. depositi, who also adds a grosser fault, which is presumed fraud (dolus praesumptus); but these are reduced to gross fault.
OBSERVANDUM etiam, multas esse obligationes ad evitandam negligentiam culpabilem. Est autem alia culpa lata; alia levis; alia levissima. Aliqui addunt latissimam, quae est Dolus, ut notat Barr. in Leg. Quod Nerva, ff. depositi, qui addit etiam culpam latiorem, quae est dolus praesumptus, sed hae ad culpam latam reducuntur.
GROSS fault (CULPA lata), is the omission of the diligence ordinary among provident men for guarding their own things: as if you place a book lent to you on the public road.
CULPA lata, est omissio diligentiae, ordinariae hominibus providis, ad res suas custodiendas: Ut si librum tibi comodatum ponas in via publica.
LIGHT fault (LEVIS) is the omission of the diligence customary among the more diligent; as if you do not lock the house with a key.
LEVIS est omissio diligentiae solitae apud diligentiores; ut si domum clave non obseres.
MOST LIGHT fault (LEVISSIMA) is the omission of the diligence which the most diligent employ; as if, going out, and thinking the gate closed with the key, you do not test whether it is so, Leg. si Pater, ff. ad Legem Aquil. Leg. Dinuu, ff. de offic. praes.
LEVISSIMA est omissio diligentiae, quam adhibent diligentissimi; ut si exiens, et putans portam clave clausam, non tentes, an ita sit, Leg. si Pater, ff. ad Legem Aquil. Leg. Dinuu, ff. de offic. praes.
The FIRST rule is. When a contract is made for the sole utility of the receiver, he is held regarding most light fault, and a fortiori regarding light, and gross fault. So Molina tract. 2. disput. 293. num. 13. Nauar. sum. cap. 17. numero 184. Syluester V. culpa, num. 84. et verb. commodatum, quaest. 8. Lessius lib. 2. cap. 2. dub. 3. num. 11. Bonacina de contract. disp. 3. quaest. 1. puncto 6. It is clear from Leg. Vinnu, de offic. praesid. et Leg. si putator, ff. ad Leg. Aquiliam. The example is: if you have a garment on loan, and you place it in a chest, not locked.
PRIMA regula est. Quando contractus fit in solam utilitatem accipientis, tenetur is de culpa levissima, et a fortiori de levi, et lata. Ita Molina tract. 2. disput. 293. num. 13. Nauar. sum. cap. 17. numero 184. Syluester V. culpa, num. 84. et verb. commodatum, quaest. 8. Lessius lib. 2. cap. 2. dub. 3. num. 11. Bonacina de contract. disp. 3. quaest. 1. puncto 6. Patet ex Leg. Vinnu, de offic. praesid. et Leg. si putator, ff. ad Leg. Aquiliam. Exemplum est, si vestem habes conmodatam, et ponis eam in arca, non obferata.
EXCEPT, however, the one who receives precariously, who is held only regarding gross fault, or fraud Leg. contractus, ff. de reg. iuris, et Leg. Quaesitum, §. et illud, ff. de precario. So Sylvester, verb. precarium.
EXCIPE tamen eum, qui accipit precario, qui tenetur solum de culpa lata, seu dolo Leg. contractus, ff. de reg. iuris, et Leg. Quaesitum, §. et illud, ff. de precario. Ita Sylvester, verb. precarium.
The SECOND rule. When the contract redounds to the utility of the giver alone, then the receiver is held only regarding gross fault, or fraud; as if you have deposited with me a hundred gold coins, that I may keep them for you gratis.
SECUNDA regula. Quando contractus redundat in utilitatem solius dantis, tunc tenetur accipiens solum de culpa lata, seu dolo; ut si deposuisti apud me centum aureos, ut eos tibi servem gratis.
The THIRD rule is. If the contract is for the utility of both, the receiver is held regarding light, and gross fault, not regarding most light fault.
TERTIA regula est. Si contractus sit in utriusque utilitatem, tenetur accipiens de culpa levi, et lata, non de levissima.
WHETHER, however, these rules hold only in the forum Soli, or also in the forum Poli; the opinions are difficult, and the probability stands on both sides. See Fagundez lib. XI. cap. 10.
AN autem hae regulae valeant tantum in foro Soli, an etiam in foro Poli; difficilae sunt opiniones, et utrinque probabilitas stat. Vide Fagundez lib. XI. cap. 10.