Question — Bontempi, Palladium Theologicum V · from Schola Thomistica
Question II: Whether a simple promise, once accepted, binds in justice
IT IS MOST CERTAIN that breaking a promise accidentally is against justice: consider the cases in which the promiser, trusting in his promise, does not provide for himself from elsewhere, and a grave loss befalls him. See Sanchez lib. 1. de matrim. disp. 5.
Utrum simplex PROMISSIO acceptata, obliget ex iustitia.
CERTISSIMUM est, promissionem frangere per accidens, esse contra iustitiam: pone casus quibus promissis fidens promissarius non sibi aliunde provideat, et grave illi damnum adveniat. Vide Sanchez lib. 1. de matrim. disp. 5.
There is therefore a controversy: whether an obligation of justice arises from a promise of itself.
Est igitur controversia: an ex promissione per se oriatur obligatio iustitiae.
The FIRST opinion is that of the authors who hold it to be an obligation from justice. So Sanchez lib. 1. de matrim. disp. 5. num. 20. Lessius Tom. 1. lib. 2. dub. 8. num. 55. Navarr. sum. lat. cap. 18. num. 6. Sotus lib. 7. de iustitia quaest. 2. art. 1. Covarr. in cap. quamvis pactum, part. 2. §. 4. num. 24. Angel. V. pactum, Sylvester ibi, quaest. 4. et V. Lex, quaest. 10. Rich. 4. dist. 38. quaest. 3. and others cited by Sanchez loco cit. et Dianam Parte 1. Tract. 3. miscell. resol. 9. Tannetus, however, disp. 4. quaest. 1. num. 62. holds that one is bound as it were from justice. Bassaeus, V. Promissio, is more severe.
PRIMA opinio est sententium, eam esse obligationem ex iustitia. Ita Sanchez lib. 1. de matrim. disp. 5. num. 20. Lessius Tom. 1. lib. 2. dub. 8. num. 55. Nauar. sum. lat. cap. 18. num. 6. Sotus lib. 7. de iustitia quaest. 2. art. 1. Couar. in cap. quamvis pactum, part. 2. §. 4. num. 24. Angel. V. pactum, Sylvester ibi, quaest. 4. et V. Lex, quaest. 10. Rich. 4. dist. 38. quaest. 3. et alii apud Sanchez loco cit. et Dianam Parte 1. Tract. 3. miscell. resol. 9. Tannetus autem disp. 4. quaest. 1. num. 62. vult obligari, quasi ex iustitia. Bassaeus vero, V. Promissio, est severior.
The OPPOSITE opinion holds that it is an obligation only of fidelity. So Sotus in 4. dist. 20. quaest. 1. art. 2. Suarez de aux. disp. 2. sect. 2. Molina tract. 2. de iust. disp. 262. Azor tract. 1. lib. 11. cap. 5. Thom. 2. 2. quaest. 88. art. 1. Cajetan ibi, Fagundez lib. 3. de contract. cap. 2. Lessius num. 54. calls it probable. Firmus verbo perfidia, Leddesma Tom. 1. tract. 10. cap. 3. Fernandez in suo examine, p. p. cap. 15. §. 8. Diana loco cit. indeed hold that it does not bind gravely. This is the opinion of St. Bonaventure locis citandis.
OPPOSITA sententia censet, eam esse obligationem tantum fidelitatis. Ita Sotus in 4. dist. 20. quaest. 1. art. 2. Suarez de aux. disp. 2. sect. 2. Molina tract. 2. de iust. disp. 262. Azor tract. 1. lib. 11. cap. 5. Thom. 2. 2. quaest. 88. art. 1. Caietanus ibi, Fagundez lib. 3. de contract. cap. 2. Lessius num. 54. eam probabilem vocat. Sustinent vero Firmus, verbo perfidia, Leddesma Tom. 1. tract. 10. cap. 3. Fernandez in suo examine, p. p. cap. 15. §. 8. Diana loco cit. qui opinantur non obligare graviter. Haec est sententia D. Bonavent. locis citandis.
I ASSERT, with this opinion, that a simple promise given and accepted binds only from fidelity.
ASSERO cum hac sententia, simplicem promissionem datam, et acceptatam, obligare tantum ex fidelitate.
It is PROVED by St. Bonaventure in 2. dist. 17. art. 2. quaest. 2. in corpore, et ad 1. with the argument used by Molina and Fagundez, because a simple promise is a free and purely liberal giving of one's faith, and proceeds from mere liberality, and hence does not confer a right of justice, unless the promiser intended expressly to bind himself to that by liberality — which is not to be believed to be intended. It is confirmed by Suarez, because a simple promise does not include by its nature any actual donation, but a pure and mere obligation of faith to give something in the future; yet this does not transfer a right in a thing, since nothing is given. It is confirmed by St. Bonaventure ibi, because a liberal promise depends on the will of the promiser, who can refuse to bind himself to justice, but only to give his faith.
PROBATUR a D. Bonavent. in 2. dist. 17. art. 2. quaest. 2. in corpore, et ad 1. argumento quo utuntur Molina, et Fagundez, quia simplex promissio est gratuita, et mere liberalis fidei datio, et ex mera liberalitate procedit, atque adeo non tribuit ius iustitiae, nisi promittens liberalis intenderet expresse ad id se ligare, quod non est credendum intendi. Confirmatur a Suarez, quia simplex promissio non includit ex natura sua actualem aliquam donationem, sed puram, et meram obligationem fidei donandi aliquid in futurum; hoc autem non transfert ius in rem, cum non sit data. Confirmatur ex D. Bonavent. ibi, quia promissio liberalis pendet ex voluntate promittentis, qui potest nolle se alligare iustitiae, sed tantum fidem suam dare.
You will SAY: A promise accepted passes into a pact of two, from which a civil obligation arises, which also passes to the heirs Leg. si quis argentum, §. ult. Cod. de donat. et cap. 1. de pactis.
DICES: Promissio acceptata transit in pactum duorum, ex quo oritur civilis obligatio, quae transit etiam ad heredes Leg. si quis argentum, §. ult. Cod. de donat. et cap. 1. de pactis.
It is ANSWERED that this happens in the external forum, if it is established by an instrument that he wished to bind himself, because since the obligation of the promiser is established, the laws presume that he wished it from justice, since his intention is not established, as St. Bonaventure warns in 4. dist. 27. art. 2. quaest. 2. ad ultimum; it is otherwise in the forum of conscience. It is proved by the Saintly Doctor also locis adductis, P. P. Tract. 1. disp. 19. quaest. 1.
RESPONDETUR, id evenire in foro externo, si constat ex instrumento, se voluisse obligare, quia cum constet de obligatione promittentis, iura praesumunt id ex iustitia voluisse, cum de intentione non constet, ut monet S. Bonavent. in 4. dist. 27. art. 2. quaest. 2. ad ultimum; secus est in foro conscientiae. Probatur a S. Doctore etiam locis adductis, P. P. Tract. 1. disp. 19. quaest. 1.
I ADD, however, that this sin against fidelity is mortal, at least in the gravest matter, supposing that it binds only from fidelity, as many Doctors say cited by Fagundez; most consider such matter four times greater than the matter of theft, cited by Bassaeus.
ADDO vero, hoc peccatum contra fidelitatem esse mortale, saltem in materia gravissima, supposito quod obliget tantum ex fidelitate, ut dicunt multi DD. apud Fagundez; materiam talem censent plurimi apud Bassaeum quadruplo maiorem materia furti.